Yanditswe na: NDAYISENGA Clement
08/07/2026 18:57
Perezida wa Leta Zunze Ubumwe za Amerika, Donald Trump, yongeye gukangisha ko ashobora gutegeka igisirikare cy'igihugu cye kugaba ibitero bikomeye kuri Iran mu ijoro ryo kuri uyu wa Gatatu, nyuma yo gutangaza ko agahenge kari kavuzwe hagati y'impande zombi "karangiye" kandi ko atakibonamo amahirwe yo kugera ku bwumvikane binyuze mu biganiro.
Trump yabitangaje ari mu nama y'Umuryango wo gutabarana wa OTAN (NATO), aho yavuze amagambo akomeye yibasira ubutegetsi bwa Iran. Yagize ati: "Sinshaka kongera gukorana na bo. Ni abantu badafite icyo bamaze. Ni abarwayi bategetswe n'abarwayi."
Yanongeyeho ko nubwo hari abakomeje kugerageza guhuza impande zombi mu biganiro bya dipolomasi, abona "barimo guta igihe cyabo."
Aya magambo yahise asubizwa n'umwe mu bayobozi bakuru ba Iran, wavuze ko Trump arimo kongera gushyira akarere k'Uburasirazuba bwo Hagati mu kaga.
Yaburiye ko imitwe yitwaje intwaro ishyigikiwe na Iran mu bihugu bitandukanye byo muri ako karere yiteguye gusubiza igitero icyo ari cyo cyose, avuga ko "urutoki rwamaze kujya ku mbarutso."
Ibi bibaye nyuma y'uko ubushyamirane bwa gisirikare hagati ya Amerika na Iran bwongeye gufata indi ntera. Mu ijoro ryo ku wa Kabiri, Amerika yatangaje ko yagabye ibitero ku hantu hasaga 80 hafitanye isano n'igisirikare cya Iran.
Mu gusubiza, Iran yavuze ko yarashe ku bigo bya gisirikare by'Amerika biri muri Bahrain na Kuwait, ivuga ko ari ukwihimura ku bitero yayigabweho.
Ubwiyongere bw'uyu mwuka mubi bwakurikiye ibitero byagabwe ku mato atatu atwara ibikomoka kuri peteroli anyura mu Muhora wa Hormuz, umwe mu nzira z'ingenzi z'ubucuruzi bwa peteroli ku isi.
Nubwo Iran itaremera ku mugaragaro ko yabigizemo uruhare, Amerika n'abafatanyabikorwa bayo bakomeje kuyishinja kuba iri inyuma y'ibyo bitero.
Abasesenguzi mu bya politiki n'umutekano bavuga ko niba impande zombi zikomeje gukoresha imvugo z'ubushotoranyi no kugabana ibitero, bishobora kuvamo intambara yaguka ikarenza imbibi z'ibihugu byombi, ikagira ingaruka ku mutekano w'akarere ndetse no ku bukungu bw'isi.
Umuhora wa Hormuz unyuramo hafi kimwe cya gatanu cya peteroli icuruzwa ku isi, bityo ihungabana ryaho rishobora gutuma ibiciro bya peteroli bizamuka no guhungabanya ubucuruzi mpuzamahanga.
Mu gihe amakimbirane akomeje gufata indi ntera, amahanga akomeje gusaba Amerika na Iran kwirinda gukomeza gukoresha ingufu za gisirikare ahubwo bagaha umwanya ibiganiro bya dipolomasi, mu rwego rwo gukumira intambara ishobora kugira ingaruka zikomeye ku karere no ku isi yose.
