Abantu basaga 600,000 muri Ukraine babuze amashanyarazi nyuma y’ibitero by’u Burusiya byibasiye ibikorwa remezo by’ingufu mu ijoro ryo ku wa Kabiri rishyira ku wa Gatatu. Ibi bitero byibasiye ibice bitandukanye by’igihugu, birimo umurwa mukuru Kyiv n’umujyi wa Kharkiv, mu gihe intambara hagati y’ibihugu byombi ikomeje.
Perezida wa Ukraine, Volodymyr Zelensky, yavuze ko ibitero byibasiye Kyiv, agace biherereyemo n’umujyi wa Kharkiv. Mu murwa mukuru Kyiv, abantu nibura batatu bahasize ubuzima, abandi 21 barakomereka.
Ibi bitero byongeye kugaragaza ingaruka intambara imaze igihe igira ku baturage ba Ukraine, cyane cyane ku bikorwa remezo by’ingenzi bifasha abaturage kubona amashanyarazi, amazi n’izindi serivisi z’ibanze.
Kubura amashanyarazi ku bantu benshi bishobora kugira ingaruka ku mirimo ya buri munsi, ibikorwa by’ubucuruzi, ibigo by’ubuvuzi n’izindi serivisi zishingiye ku ngufu z’amashanyarazi.
Ingabo za Ukraine zatangaje ko u Burusiya bwagabye ibisasu bya misile 39 na drones 128 mu bitero byabaye muri iryo joro.
Nk’uko ayo makuru abivuga, ingabo za Ukraine zahanuye misile enye na drones 115 zari zoherejwe n’u Burusiya.
Ibi byerekana ko ibitero byakoreshejwe byari bigamije kwangiza ibikorwa bitandukanye, birimo iby’ingufu, nubwo ubwinshi bw’ibisasu byabashije kugera ku ntego zabyo butasobanuwe mu buryo burambuye muri ayo makuru.
Ibikorwa remezo by’ingufu bikomeje kuba imwe mu ntego z’ingenzi muri iyi ntambara, aho ibitero bibangamira itangwa ry’amashanyarazi bishobora kugira ingaruka ku buzima bw’abaturage ndetse n’ubushobozi bw’igihugu bwo gukomeza ibikorwa byacyo bya buri munsi.
Ku ruhande rwa Ukraine, guhangana n’ibitero bya misile na drones bikomeje gusaba ingufu nyinshi z’ingabo zirinda ikirere, mu gihe abaturage na bo bakomeza kwibasirwa n’ingaruka z’intambara.
Ku rundi ruhande, Minisiteri y’Ingabo y’u Burusiya yatangaje ko yahanuye drones 902 za Ukraine mu bice bitandukanye by’igihugu, birimo Moscow na Crimea.
Iyi mibare yatangajwe n’u Burusiya igaragaza uko ibitero bya drones bikomeje kuba kimwe mu bikoresho by’ingenzi impande zombi zikoresha mu ntambara imaze imyaka irenga ine kuva u Burusiya butangiza igitero cyagutse kuri Ukraine muri Gashyantare 2022.
Icyakora, iyi mibare yatangajwe n’inzego za gisirikare z’u Burusiya ntiherekejwe hano n’igenzura ryigenga ryemeza uko ibitero byose byagenze n’ingaruka zabyo.
Ibitero byo mu kirere by’impande zombi bikomeje kongera igitutu ku nzego z’umutekano, ibikorwa remezo n’abaturage, mu gihe amahirwe yo kugera ku masezerano arambye yo guhagarika intambara akomeje gushakishwa.
Ibi bitero byabaye nyuma y’uko Perezida wa Leta Zunze Ubumwe za Amerika, Donald Trump, atangaje ko u Burusiya na Ukraine byemeranyije guhagarika ibitero byibasira ibikorwa remezo by’ingufu.
Perezida wa Ukraine, Volodymyr Zelensky, yari yatangaje ko igihugu cye cyiteguye guhagarika ibitero byibasira inganda zitunganya peteroli n’ibindi bikorwa by’ingufu by’u Burusiya, mu gihe na Moscow yaba ihagaritse ibitero nk’ibyo.
Icyo gitekerezo cyari kigamije kugabanya ibitero byibasira ibikorwa remezo bifitiye abaturage akamaro, mu gihe impande zombi zikomeje gushaka uko zakemura amakimbirane yaziteye mu ntambara.
Guhagarika ibitero ku bikorwa by’ingufu bishobora kugira uruhare mu kugabanya ibibazo by’abaturage, cyane cyane mu gihe cy’ubukonje cyangwa igihe ibikoresho by’ingenzi nk’amashanyarazi bitabonetse uko bikwiye.
Ariko ibitero byakurikiyeho, nk’uko byatangajwe n’inzego za Ukraine, byongeye gutuma havuka ibibazo ku buryo ayo makuru y’agahenge yari ashyirwa mu bikorwa n’impande zombi.
Minisitiri w’Ububanyi n’Amahanga w’u Burusiya, Sergey Lavrov, yavuze ko Ukraine idakwiriye guhabwa agahenge, asobanura ko guhagarika imirwano byaha ibihugu by’u Burayi umwanya wo kugeza izindi ntwaro kuri Kyiv.
Iyi myumvire igaragaza impungenge z’u Burusiya ku bijyanye n’inkunga ya gisirikare Ukraine ihabwa n’ibihugu byo mu Burengerazuba bw’isi, cyane cyane ibihugu by’u Burayi na Leta Zunze Ubumwe za Amerika.
Ku ruhande rwa Ukraine, ubufasha bwa gisirikare n’ubundi bufasha mpuzamahanga byafashije igihugu gukomeza guhangana n’ibitero by’u Burusiya.
Ibyo bitandukanye ku mpande zombi bikomeje kuba imbogamizi mu biganiro bigamije kugabanya imirwano no kugera ku gisubizo kirambye. Nubwo hari igihe hatangazwa ibitekerezo by’agahenge, gushyira mu bikorwa amasezerano no kumvikana ku buryo bwo kugenzura iyubahirizwa ryayo bikomeza kuba ibibazo bikomeye.